Jak praktykować ascezę?

Jak praktykować ascezę?

Współczesny człowiek odzwyczaił się od pewnych terminów i pojęć, które kojarzą mu się z zamierzchłymi czasami lub mniszym życiem bielańskich kamedułów. Duchowość katolicka nigdy jednak nie odżegnała się od ascezy, która stanowi jej integralną część. Potrzeba zatem przypomnienia znaczenia i potrzeby jej praktykowania w codziennym życiu.

Asceza czyli…

Pochodzenia słowa „asceza” należy doszukiwać się w greckim czasowniku askeo – obrabiać, artystycznie kształtować, ćwiczyć, trenować. Odpowiednikiem tego słowa w formie rzeczownikowej jest askesis – ćwiczenie, trening, praktykowanie; lub asketes – człowiek biegły, wyćwiczony w danej dziedzinie, uprawiający sztukę, wykonujący zawód. Asceza jawi się wiec jako zespół ściśle ze sobą powiązanych elementów, które składają się na codzienny stały wysiłek (ćwiczenie), w celu zdobycia określonej sprawności religijno-moralnej. W praktyce asceza wymaga od człowieka wyrzeczenia, nieustannego przezwyciężania samego siebie i własnych słabości, a także dążenia do dobra. Stąd w rozumieniu ascezy istnieje pewne rozróżnienie. Można ją zatem ujmować w szerszym i węższym znaczeniu: szersze związane jest z praktykowaniem umartwienia i wyrzeczenia w celu osiągnięcia określonego dobra; węższe – sprowadza się do osiągnięcia cnoty lub oznacza samo wyrzeczenie i umartwienie.

Asceza jest dążeniem człowieka do osiągnięcia konkretnego dobra, poprzez codzienne praktykowanie różnych form ćwiczenia własnego ducha (wyrzeczenie i umartwienie).

Chrześcijańskie rozumienie ascezy

Chrześcijańskie rozumienie ascezy bazuje przede wszystkim na fakcie śmierci i zmartwychwstania Chrystusa, dzięki któremu człowiek w chrzcie staje się nowym stworzeniem. Działanie łaski sakramentalnej obmywa go z brudu grzechu i czyni w nim wszystko nowe. Na tym poziomie całe działanie przypisane jest Bogu, który wychodzi do człowieka ze swoją miłosną inicjatywą.

Inicjatywa Boga w chrzcie domaga się od człowieka odpowiedzi, którą daje on przez całe swoje życie. W tym rozumieniu asceza jest naśladowaniem Chrystusa, które przejawia się w zadawaniu śmierci grzechowi (sens negatywny) oraz zdobywaniu cnót (sens pozytywny). Oba poziomy działania wymagają ścisłej współpracy człowieka z łaską Bożą. Wprawdzie człowiek nie jest w stanie sam się zbawić, to jednak życie duchowe zakłada obecność ascezy w jego życiu (por. KKK 2015), gdyż te działania są najwłaściwszą odpowiedzią na Boże działanie. Specyfika chrześcijańskiego rozumienia ascezy polega zatem na integralności, ponieważ cały człowiek podlega ascezie i dąży w ten sposób do zjednoczenia z Chrystusem, który nie odnosi się do zdobycia tylko jednej wartości czy cnoty, lecz zmierza do całkowitego uświęcenia istoty ludzkiej.

.